{"id":15102,"date":"2025-04-01T07:33:15","date_gmt":"2025-04-01T07:33:15","guid":{"rendered":"https:\/\/aucometoi.com\/?p=15102"},"modified":"2025-03-31T07:39:30","modified_gmt":"2025-03-31T07:39:30","slug":"nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/","title":{"rendered":"Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard: Th\u00e1ng Sinh \u1ea2nh H\u01b0\u1edfng IQ Tr\u1ebb Em"},"content":{"rendered":"<p dir=\"auto\">Nh\u1eefng ph\u00e1t hi\u1ec7n t\u1eeb nghi\u00ean c\u1ee9u Harvard ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd c\u00f2n ti\u1ebfp t\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea3o lu\u1eadn v\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u s\u00e2u h\u01a1n, nh\u01b0ng hi\u1ec7n t\u1ea1i n\u00f3 \u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t ra nhi\u1ec1u c\u00e2u h\u1ecfi \u0111\u00e1ng suy ng\u1eabm v\u1ec1 c\u00e1ch m\u00e0 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng xung quanh ngay t\u1eeb khi m\u1edbi l\u1ecdt l\u00f2ng c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ecbnh h\u00ecnh cu\u1ed9c s\u1ed1ng t\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a m\u1ed9t \u0111\u1ee9a tr\u1ebb.<\/p>\n<h5 dir=\"auto\" data-pm-slice=\"1 1 []\">Nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb Ti\u1ebfn s\u0129 Otto t\u1ea1i Vi\u1ec7n H\u00e0n l\u00e2m Khoa h\u1ecdc New York \u0111\u00e3 l\u00e0m d\u1ea5y l\u00ean nhi\u1ec1u lo ng\u1ea1i trong c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng khoa h\u1ecdc v\u00e0 ph\u1ee5 huynh.<\/h5>\n<p dir=\"auto\" data-pm-slice=\"1 1 []\">Theo kh\u1ea3o s\u00e1t tr\u00ean h\u01a1n 1 tri\u1ec7u tr\u1ebb s\u01a1 sinh, k\u1ebft qu\u1ea3 cho th\u1ea5y nh\u1eefng em b\u00e9 sinh t\u1eeb th\u00e1ng 3 \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 5 c\u00f3 xu h\u01b0\u1edbng ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u1ed1t h\u01a1n v\u1ec1 chi\u1ec1u cao, c\u00e2n n\u1eb7ng v\u00e0 c\u1ea3 tr\u00ed th\u00f4ng minh. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y khi\u1ebfn nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1eb7t c\u00e2u h\u1ecfi v\u1ec1 nguy\u00ean nh\u00e2n s\u00e2u xa \u0111\u1eb1ng sau hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y.<\/p>\n<p dir=\"auto\">M\u1eb7c d\u00f9 nghi\u00ean c\u1ee9u mang l\u1ea1i nh\u1eefng th\u00f4ng tin th\u00fa v\u1ecb, nh\u01b0ng c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u1ee7 nh\u1eadn s\u1ef1 b\u0103n kho\u0103n v\u1ec1 t\u00ednh ch\u00ednh x\u00e1c v\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng \u00e1p d\u1ee5ng r\u1ed9ng r\u00e3i c\u1ee7a n\u00f3. M\u1ed9t s\u1ed1 chuy\u00ean gia \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f2n nhi\u1ec1u y\u1ebfu t\u1ed1 kh\u00e1c ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng trong nghi\u00ean c\u1ee9u n\u00e0y. H\u01a1n n\u1eefa, s\u1ef1 xu\u1ea5t hi\u1ec7n c\u1ee7a c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u nh\u01b0 v\u1eady, bao g\u1ed3m c\u1ea3 Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard n\u1ed5i ti\u1ebfng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, th\u01b0\u1eddng g\u00e2y ra \u00e1p l\u1ef1c kh\u00f4ng nh\u1ecf cho c\u00e1c b\u1eadc ph\u1ee5 huynh khi h\u1ecd c\u1ea3m th\u1ea5y c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh k\u1ebf ho\u1ea1ch gia \u0111\u00ecnh d\u1ef1a tr\u00ean th\u1eddi \u0111i\u1ec3m sinh con \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o con c\u00e1i h\u1ecd c\u00f3 kh\u1edfi \u0111\u1ea7u t\u1ed1t nh\u1ea5t.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Li\u1ec7u r\u1eb1ng ch\u00fang ta \u0111ang qu\u00e1 ch\u00fa tr\u1ecdng v\u00e0o nh\u1eefng con s\u1ed1 th\u1ed1ng k\u00ea m\u00e0 qu\u00ean \u0111i y\u1ebfu t\u1ed1 nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng v\u00e0 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u0169ng \u0111\u00f3ng vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng kh\u00f4ng k\u00e9m? \u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t c\u00e2u h\u1ecfi \u0111\u00e1ng suy ng\u1eabm khi \u0111\u1ed1i di\u1ec7n v\u1edbi nh\u1eefng nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u1ea7y tranh c\u00e3i nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y.<\/p>\n<h5 dir=\"auto\" data-pm-slice=\"1 1 []\">M\u00f9a xu\u00e2n th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m l\u00fd t\u01b0\u1edfng cho s\u1ef1 kh\u1edfi \u0111\u1ea7u m\u1edbi, khi c\u1ecf xanh m\u01a1n m\u1edfn v\u00e0 chim ch\u00f3c r\u00edu r\u00edt b\u00e1o hi\u1ec7u m\u1ed9t chu k\u1ef3 s\u1ed1ng \u0111\u1ed9ng.<\/h5>\n<p dir=\"auto\" data-pm-slice=\"1 1 []\">Tuy nhi\u00ean, c\u00f3 m\u1ed9t n\u1ed7i lo ng\u1ea1i \u00e2m th\u1ea7m \u0111ang len l\u1ecfi trong t\u00e2m tr\u00ed nhi\u1ec1u b\u1eadc ph\u1ee5 huynh: li\u1ec7u vi\u1ec7c \u0111\u01b0a tr\u1ebb em ra ngo\u00e0i ch\u01a1i v\u00e0o m\u00f9a n\u00e0y c\u00f3 th\u1ef1c s\u1ef1 an to\u00e0n? Theo m\u1ed9t s\u1ed1 nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb Harvard, m\u1eb7c d\u00f9 m\u00f9a xu\u00e2n mang l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ee3i \u00edch v\u1ec1 s\u1ee9c kh\u1ecfe th\u1ec3 ch\u1ea5t nh\u1edd \u00e1nh n\u1eafng v\u00e0 kh\u00f4ng kh\u00ed trong l\u00e0nh, nh\u01b0ng c\u0169ng t\u1ed3n t\u1ea1i nh\u1eefng r\u1ee7i ro ti\u1ec1m \u1ea9n.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Nh\u1eefng thay \u0111\u1ed5i th\u1ea5t th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a th\u1eddi ti\u1ebft c\u00f3 th\u1ec3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn s\u1ee9c kh\u1ecfe c\u1ee7a tr\u1ebb nh\u1ecf, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 nh\u1eefng b\u00e9 v\u1eeba m\u1edbi ch\u00e0o \u0111\u1eddi. M\u01b0a xu\u00e2n b\u1ea5t ch\u1ee3t hay gi\u00f3 l\u1ea1nh \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda \u0111\u1ed1i v\u1edbi h\u1ec7 mi\u1ec5n d\u1ecbch c\u00f2n non y\u1ebfu c\u1ee7a c\u00e1c b\u00e9. Nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb Harvard \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng vi\u1ec7c ti\u1ebfp x\u00fac qu\u00e1 s\u1edbm v\u1edbi c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng kh\u1eafc nghi\u1ec7t c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 h\u00f4 h\u1ea5p ho\u1eb7c d\u1ecb \u1ee9ng.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Trong khi nhi\u1ec1u b\u1eadc cha m\u1eb9 mong mu\u1ed1n con m\u00ecnh l\u1edbn l\u00ean kh\u1ecfe m\u1ea1nh trong t\u1ef1 nhi\u00ean, \u0111i\u1ec1u quan tr\u1ecdng l\u00e0 c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00e2n nh\u1eafc k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng gi\u1eefa l\u1ee3i \u00edch v\u00e0 nguy c\u01a1. Vi\u1ec7c theo d\u00f5i s\u00e1t sao \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n th\u1eddi ti\u1ebft v\u00e0 chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 trang ph\u1ee5c b\u1ea3o v\u1ec7 cho tr\u1ebb nh\u1ecf khi ra ngo\u00e0i ch\u01a1i s\u1ebd gi\u00fap gi\u1ea3m thi\u1ec3u nh\u1eefng r\u1ee7i ro kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng c\u00f3. M\u00f9a xu\u00e2n v\u1eabn l\u00e0 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m tuy\u1ec7t v\u1eddi \u0111\u1ec3 kh\u00e1m ph\u00e1 th\u1ebf gi\u1edbi xung quanh, nh\u01b0ng h\u00e3y \u0111\u1ea3m b\u1ea3o r\u1eb1ng ni\u1ec1m vui \u0111\u00f3 \u0111i k\u00e8m v\u1edbi s\u1ef1 an to\u00e0n t\u1ed1i \u0111a cho con em ch\u00fang ta.<\/p>\n<h5 dir=\"auto\">\u2014<\/h5>\n<p dir=\"auto\">M\u00f9a xu\u00e2n lu\u00f4n l\u00e0 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m tuy\u1ec7t v\u1eddi trong n\u0103m khi c\u1ecf xanh m\u01a1n m\u1edfn v\u00e0 ti\u1ebfng chim h\u00f3t vang tr\u1eddi, b\u00e1o hi\u1ec7u s\u1ef1 h\u1ed3i sinh c\u1ee7a tr\u00e1i \u0111\u1ea5t. Tuy nhi\u00ean, m\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u g\u1ea7n \u0111\u00e2y t\u1eeb Harvard \u0111\u00e3 khi\u1ebfn nhi\u1ec1u b\u1eadc cha m\u1eb9 lo l\u1eafng v\u1ec1 nh\u1eefng t\u00e1c \u0111\u1ed9ng ti\u1ec1m \u1ea9n \u0111\u1ed1i v\u1edbi tr\u1ebb em sinh ra v\u00e0o m\u00f9a n\u00e0y. Theo nghi\u00ean c\u1ee9u, m\u1eb7c d\u00f9 tr\u1ebb em c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a ra ngo\u00e0i ch\u01a1i khi m\u1edbi m\u1ed9t th\u00e1ng tu\u1ed5i v\u00e0 l\u1edbn l\u00ean trong gi\u00f3, n\u1eafng v\u00e0 m\u01b0a, nh\u01b0ng li\u1ec7u \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ef1c s\u1ef1 mang l\u1ea1i l\u1ee3i \u00edch cho s\u1ee9c kh\u1ecfe l\u00e2u d\u00e0i c\u1ee7a ch\u00fang hay kh\u00f4ng?<\/p>\n<p dir=\"auto\">Nghi\u00ean c\u1ee9u Harvard \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng vi\u1ec7c ti\u1ebfp x\u00fac qu\u00e1 s\u1edbm v\u1edbi c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn nh\u1eefng nguy c\u01a1 s\u1ee9c kh\u1ecfe kh\u00f4ng mong mu\u1ed1n. Trong khi nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi tin r\u1eb1ng tr\u1ebb em l\u1edbn l\u00ean trong thi\u00ean nhi\u00ean s\u1ebd ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u1ec3 l\u1ef1c v\u01b0\u1ee3t tr\u1ed9i ngay t\u1eeb v\u1ea1ch xu\u1ea5t ph\u00e1t, th\u00ec c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc l\u1ea1i c\u1ea3nh b\u00e1o v\u1ec1 kh\u1ea3 n\u0103ng \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng ti\u00eau c\u1ef1c \u0111\u1ebfn h\u1ec7 mi\u1ec5n d\u1ecbch c\u00f2n non n\u1edbt c\u1ee7a tr\u1ebb.<\/p>\n<h5 dir=\"auto\">\u0110i\u1ec1u n\u00e0y khi\u1ebfn nhi\u1ec1u ph\u1ee5 huynh ph\u1ea3i suy ngh\u0129 k\u1ef9 h\u01a1n v\u1ec1 c\u00e1ch ch\u0103m s\u00f3c con c\u00e1i v\u00e0o m\u00f9a xu\u00e2n.<\/h5>\n<p dir=\"auto\">Li\u1ec7u ch\u00fang ta c\u00f3 \u0111ang v\u00f4 t\u00ecnh \u0111\u1eb7t con m\u00ecnh v\u00e0o t\u00ecnh th\u1ebf nguy hi\u1ec3m m\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ec1 hay bi\u1ebft? Nh\u1eefng c\u00e2u h\u1ecfi n\u00e0y c\u00e0ng l\u00e0m t\u0103ng th\u00eam s\u1ef1 lo l\u1eafng cho c\u00e1c gia \u0111\u00ecnh mong mu\u1ed1n mang l\u1ea1i \u0111i\u1ec1u t\u1ed1t nh\u1ea5t cho con c\u00e1i m\u00ecnh.<\/p>\n<p dir=\"auto\" data-pm-slice=\"1 1 []\">Khi n\u00f3i \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a tr\u1ebb nh\u1ecf, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng lo l\u1eafng v\u1ec1 nh\u1eefng th\u00f4ng tin m\u00e0 c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra. Theo Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard, khi m\u1ed9t \u0111\u1ee9a tr\u1ebb \u0111\u01b0\u1ee3c sinh ra, c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o th\u1ea7n kinh b\u00ean trong n\u00e3o b\u1ed9 \u0111ang trong t\u00ecnh tr\u1ea1ng h\u1ed7n lo\u1ea1n. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 m\u1ed7i t\u00e1c \u0111\u1ed9ng t\u1eeb th\u1ebf gi\u1edbi b\u00ean ngo\u00e0i nh\u01b0 m\u00f9i h\u01b0\u01a1ng, \u00e2m thanh, hay c\u1ea3m gi\u00e1c \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng s\u00e2u s\u1eafc \u0111\u1ebfn c\u00e1ch m\u00e0 n\u00e3o b\u1ed9 c\u1ee7a tr\u1ebb ph\u00e1t tri\u1ec3n.<\/p>\n<p dir=\"auto\">\u0110i\u1ec1u \u0111\u00e1ng lo ng\u1ea1i h\u01a1n l\u00e0 n\u1ebfu nh\u1eefng k\u00edch th\u00edch n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u1ea3n l\u00fd ho\u1eb7c \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng \u0111\u00fang c\u00e1ch, ch\u00fang c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c h\u00ecnh th\u00e0nh c\u00e1c k\u1ebft n\u1ed1i th\u1ea7n kinh kh\u00f4ng mong mu\u1ed1n. Trong giai \u0111o\u1ea1n \u0111\u1ea7u \u0111\u1eddi nh\u1ea1y c\u1ea3m n\u00e0y, s\u1ef1 ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng xung quanh \u0111\u00f3ng vai tr\u00f2 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh trong vi\u1ec7c t\u1ea1o d\u1ef1ng n\u1ec1n t\u1ea3ng cho kh\u1ea3 n\u0103ng h\u1ecdc h\u1ecfi v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n sau n\u00e0y c\u1ee7a tr\u1ebb.<\/p>\n<h5 dir=\"auto\">V\u1edbi nh\u1eefng hi\u1ec3u bi\u1ebft t\u1eeb Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard v\u00e0 nhi\u1ec1u nghi\u00ean c\u1ee9u kh\u00e1c tr\u00ean to\u00e0n c\u1ea7u, ch\u00fang ta c\u1ea7n ph\u1ea3i quan t\u00e2m h\u01a1n \u0111\u1ebfn m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u1ee7a tr\u1ebb.<\/h5>\n<p dir=\"auto\">S\u1ef1 thi\u1ebfu th\u1ed1n hay d\u01b0 th\u1eeba k\u00edch th\u00edch \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y ra nh\u1eefng h\u1eadu qu\u1ea3 kh\u00f3 l\u01b0\u1eddng \u0111\u1ed1i v\u1edbi s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n to\u00e0n di\u1ec7n c\u1ee7a n\u00e3o b\u1ed9. \u0110\u00e2y th\u1ef1c s\u1ef1 l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ea5n \u0111\u1ec1 c\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00fa \u00fd \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o r\u1eb1ng m\u1ecdi \u0111\u1ee9a tr\u1ebb \u0111\u1ec1u c\u00f3 c\u01a1 h\u1ed9i ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u1ed1i \u01b0u ngay t\u1eeb nh\u1eefng n\u0103m th\u00e1ng \u0111\u1ea7u \u0111\u1eddi.<\/p>\n<p dir=\"auto\">\u2014<\/p>\n<p dir=\"auto\">Nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb Harvard \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a n\u00e3o b\u1ed9 tr\u1ebb em trong nh\u1eefng n\u0103m \u0111\u1ea7u \u0111\u1eddi l\u00e0 v\u00f4 c\u00f9ng quan tr\u1ecdng v\u00e0 \u0111\u00e1ng lo ng\u1ea1i n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00fa \u00fd \u0111\u00fang m\u1ee9c. Khi m\u1ed9t \u0111\u1ee9a tr\u1ebb ch\u00e0o \u0111\u1eddi, c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o th\u1ea7n kinh trong n\u00e3o \u0111ang \u1edf tr\u1ea1ng th\u00e1i h\u1ed7n lo\u1ea1n, c\u1ea7n c\u00f3 s\u1ef1 k\u00edch th\u00edch li\u00ean t\u1ee5c t\u1eeb th\u1ebf gi\u1edbi b\u00ean ngo\u00e0i nh\u01b0 kh\u1ee9u gi\u00e1c, x\u00fac gi\u00e1c, v\u00e0 th\u00ednh gi\u00e1c \u0111\u1ec3 h\u00ecnh th\u00e0nh c\u00e1c ph\u1ea7n l\u1ed3i m\u1edbi.<\/p>\n<h5 dir=\"auto\">\u0110i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u1eb7t ra m\u1ed9t c\u00e2u h\u1ecfi l\u1edbn cho c\u00e1c b\u1eadc ph\u1ee5 huynh: li\u1ec7u ch\u00fang ta \u0111\u00e3 l\u00e0m \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o con em m\u00ecnh nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng k\u00edch th\u00edch c\u1ea7n thi\u1ebft cho s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u1ed1i \u01b0u c\u1ee7a n\u00e3o b\u1ed9 hay ch\u01b0a?<\/h5>\n<p dir=\"auto\">N\u1ebfu kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 can thi\u1ec7p k\u1ecbp th\u1eddi v\u00e0 \u0111\u00fang c\u00e1ch, nguy c\u01a1 m\u1ea5t \u0111i nh\u1eefng c\u01a1 h\u1ed9i v\u00e0ng \u0111\u1ec3 ph\u00e1t tri\u1ec3n tr\u00ed tu\u1ec7 l\u00e0 r\u1ea5t cao. Nghi\u00ean c\u1ee9u Harvard nh\u1ea5n m\u1ea1nh t\u1ea7m quan tr\u1ecdng c\u1ee7a vi\u1ec7c t\u1ea1o ra m\u1ed9t m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng phong ph\u00fa v\u1ec1 c\u1ea3m gi\u00e1c cho tr\u1ebb nh\u1ecf nh\u1eb1m th\u00fac \u0111\u1ea9y qu\u00e1 tr\u00ecnh k\u1ebft n\u1ed1i gi\u1eefa c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o th\u1ea7n kinh.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Ch\u00fang ta ph\u1ea3i t\u1ef1 h\u1ecfi b\u1ea3n th\u00e2n r\u1eb1ng li\u1ec7u x\u00e3 h\u1ed9i hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i v\u1edbi nh\u1ecbp s\u1ed1ng nhanh ch\u00f3ng c\u00f3 v\u00f4 t\u00ecnh b\u1ecf qua nhu c\u1ea7u thi\u1ebft y\u1ebfu n\u00e0y c\u1ee7a tr\u1ebb nh\u1ecf hay kh\u00f4ng? \u0110\u00e3 \u0111\u1ebfn l\u00fac ch\u00fang ta c\u1ea7n xem x\u00e9t l\u1ea1i c\u00e1ch ti\u1ebfp c\u1eadn nu\u00f4i d\u1ea1y con c\u00e1i \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o r\u1eb1ng m\u1ed7i \u0111\u1ee9a tr\u1ebb \u0111\u1ec1u c\u00f3 c\u01a1 h\u1ed9i ph\u00e1t tri\u1ec3n to\u00e0n di\u1ec7n nh\u1ea5t ngay t\u1eeb nh\u1eefng ng\u00e0y \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u1ee7a cu\u1ed9c \u0111\u1eddi.<\/p>\n<p dir=\"auto\" data-pm-slice=\"1 1 []\">M\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb Harvard \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra nh\u1eefng lo ng\u1ea1i \u0111\u00e1ng k\u1ec3 v\u1ec1 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n th\u1eddi ti\u1ebft kh\u1eafc nghi\u1ec7t \u0111\u1ed1i v\u1edbi tr\u1ebb s\u01a1 sinh. Kh\u00f4ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 nh\u1eefng \u0111\u1ee9a tr\u1ebb \u0111\u01b0\u1ee3c sinh ra trong m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng th\u1eddi ti\u1ebft \u00f4n h\u00f2a, c\u00e1c b\u00e9 ch\u00e0o \u0111\u1eddi trong l\u00fac tr\u1eddi qu\u00e1 l\u1ea1nh ho\u1eb7c qu\u00e1 n\u00f3ng th\u01b0\u1eddng ph\u1ea3i \u1edf trong nh\u00e0 su\u1ed1t h\u1ea7u h\u1ebft th\u1eddi gian. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y kh\u00f4ng ch\u1ec9 gi\u1edbi h\u1ea1n kh\u1ea3 n\u0103ng ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi \u00e1nh s\u00e1ng t\u1ef1 nhi\u00ean m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n to\u00e0n di\u1ec7n c\u1ee7a tr\u1ebb.<\/p>\n<h5 dir=\"auto\">C\u00e1c b\u1eadc ph\u1ee5 huynh th\u01b0\u1eddng c\u1ea3m th\u1ea5y lo l\u1eafng khi ph\u1ea3i gi\u1eef con m\u00ecnh tr\u00e1nh xa c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 b\u00ean ngo\u00e0i c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y h\u1ea1i.<\/h5>\n<p dir=\"auto\">Tuy nhi\u00ean, vi\u1ec7c thi\u1ebfu \u0111i c\u01a1 h\u1ed9i tr\u1ea3i nghi\u1ec7m th\u1ebf gi\u1edbi xung quanh v\u00e0 h\u1ea5p th\u1ee5 vitamin D t\u1eeb \u00e1nh s\u00e1ng m\u1eb7t tr\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 s\u1ee9c kh\u1ecfe ti\u1ec1m \u1ea9n. Nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb Harvard nh\u1ea5n m\u1ea1nh r\u1eb1ng, c\u1ea7n c\u00f3 s\u1ef1 c\u00e2n nh\u1eafc v\u00e0 gi\u1ea3i ph\u00e1p ph\u00f9 h\u1ee3p \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n l\u00e0nh m\u1ea1nh cho tr\u1ebb s\u01a1 sinh trong c\u00e1c \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n th\u1eddi ti\u1ebft kh\u1eafc nghi\u1ec7t n\u00e0y.<\/p>\n<p dir=\"auto\">\u2014<\/p>\n<p dir=\"auto\">Vi\u1ec7c sinh con trong \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n th\u1eddi ti\u1ebft kh\u1eafc nghi\u1ec7t \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t m\u1ed1i lo ng\u1ea1i l\u1edbn \u0111\u1ed1i v\u1edbi nhi\u1ec1u b\u1eadc cha m\u1eb9. Theo Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard, tr\u1ebb s\u01a1 sinh ch\u00e0o \u0111\u1eddi trong nh\u1eefng kho\u1ea3ng th\u1eddi gian m\u00e0 nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 b\u00ean ngo\u00e0i qu\u00e1 l\u1ea1nh ho\u1eb7c qu\u00e1 n\u00f3ng th\u01b0\u1eddng ph\u1ea3i \u1edf trong nh\u00e0 ph\u1ea7n l\u1edbn th\u1eddi gian. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n to\u00e0n di\u1ec7n c\u1ee7a tr\u1ebb nh\u1ecf.<\/p>\n<h5 dir=\"auto\">Khi tr\u1ebb kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp x\u00fac \u0111\u1ee7 v\u1edbi \u00e1nh s\u00e1ng t\u1ef1 nhi\u00ean v\u00e0 kh\u00f4ng kh\u00ed trong l\u00e0nh, nguy c\u01a1 m\u1eafc c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 v\u1ec1 s\u1ee9c kh\u1ecfe v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u1ec3 ch\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 t\u0103ng l\u00ean.<\/h5>\n<p dir=\"auto\">H\u01a1n n\u1eefa, vi\u1ec7c thi\u1ebfu t\u01b0\u01a1ng t\u00e1c x\u00e3 h\u1ed9i v\u00e0 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng ngo\u00e0i tr\u1eddi c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m gi\u1ea3m kh\u1ea3 n\u0103ng h\u1ecdc h\u1ecfi v\u00e0 kh\u00e1m ph\u00e1 th\u1ebf gi\u1edbi xung quanh c\u1ee7a tr\u1ebb.<\/p>\n<figure id=\"attachment_15103\" aria-describedby=\"caption-attachment-15103\" style=\"width: 683px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"size-large wp-image-15103\" src=\"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-683x1024.jpg\" alt=\"Theo Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard, tr\u1ebb s\u01a1 sinh ch\u00e0o \u0111\u1eddi trong nh\u1eefng kho\u1ea3ng th\u1eddi gian m\u00e0 nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 b\u00ean ngo\u00e0i qu\u00e1 l\u1ea1nh ho\u1eb7c qu\u00e1 n\u00f3ng th\u01b0\u1eddng ph\u1ea3i \u1edf trong nh\u00e0 ph\u1ea7n l\u1edbn th\u1eddi gian.\" width=\"683\" height=\"1024\" srcset=\"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-683x1024.jpg 683w, https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-200x300.jpg 200w, https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-768x1151.jpg 768w, https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-1025x1536.jpg 1025w, https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-1367x2048.jpg 1367w, https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-8x12.jpg 8w, https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-scaled.jpg 1709w\" sizes=\"(max-width: 683px) 100vw, 683px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-15103\" class=\"wp-caption-text\">Theo Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard, tr\u1ebb s\u01a1 sinh ch\u00e0o \u0111\u1eddi trong nh\u1eefng kho\u1ea3ng th\u1eddi gian m\u00e0 nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 b\u00ean ngo\u00e0i qu\u00e1 l\u1ea1nh ho\u1eb7c qu\u00e1 n\u00f3ng th\u01b0\u1eddng ph\u1ea3i \u1edf trong nh\u00e0 ph\u1ea7n l\u1edbn th\u1eddi gian.<\/figcaption><\/figure>\n<p dir=\"auto\">C\u00e1c b\u1eadc ph\u1ee5 huynh c\u1ea7n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ch\u00fa \u00fd \u0111\u1ebfn m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u1ee7a con m\u00ecnh \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o r\u1eb1ng d\u00f9 \u1edf trong nh\u00e0, tr\u1ebb v\u1eabn nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 s\u1ef1 ch\u0103m s\u00f3c v\u00e0 k\u00edch th\u00edch c\u1ea7n thi\u1ebft cho s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n to\u00e0n di\u1ec7n. \u0110i\u1ec1u quan tr\u1ecdng l\u00e0 t\u00ecm ra c\u00e1c gi\u1ea3i ph\u00e1p s\u00e1ng t\u1ea1o \u0111\u1ec3 gi\u00fap tr\u1ebb t\u1eadn d\u1ee5ng t\u1ed1i \u0111a kho\u1ea3ng th\u1eddi gian \u1edf nh\u00e0 m\u00e0 v\u1eabn \u0111\u1ea3m b\u1ea3o an to\u00e0n tr\u01b0\u1edbc nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n th\u1eddi ti\u1ebft kh\u1eafc nghi\u1ec7t b\u00ean ngo\u00e0i.<\/p>\n<h5 dir=\"auto\" data-pm-slice=\"1 1 []\">M\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u g\u1ea7n \u0111\u00e2y t\u1eeb Harvard \u0111\u00e3 g\u00e2y ra kh\u00f4ng \u00edt lo l\u1eafng cho c\u00e1c b\u1eadc ph\u1ee5 huynh c\u00f3 con sinh v\u00e0o th\u00e1ng 3, th\u00e1ng 4 v\u00e0 th\u00e1ng 5.<\/h5>\n<p dir=\"auto\" data-pm-slice=\"1 1 []\">Theo nghi\u00ean c\u1ee9u n\u00e0y, tr\u1ebb em sinh trong nh\u1eefng th\u00e1ng n\u00e0y th\u01b0\u1eddng c\u00f3 nhi\u1ec1u c\u01a1 h\u1ed9i \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn \u0111\u01b0a \u0111i ch\u01a1i h\u01a1n. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u1ed3ng ngh\u0129a v\u1edbi vi\u1ec7c c\u00e1c gi\u00e1c quan c\u1ee7a tr\u1ebb s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c k\u00edch th\u00edch v\u00e0 tr\u1ea3i nghi\u1ec7m m\u1ed9t c\u00e1ch phong ph\u00fa h\u01a1n. Tuy nhi\u00ean, \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng lo ng\u1ea1i l\u00e0 li\u1ec7u vi\u1ec7c ti\u1ebfp x\u00fac qu\u00e1 nhi\u1ec1u v\u1edbi m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng b\u00ean ngo\u00e0i c\u00f3 l\u00e0m \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u00e2m l\u00fd c\u1ee7a tr\u1ebb hay kh\u00f4ng.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Nghi\u00ean c\u1ee9u c\u0169ng ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng nh\u1eefng \u0111\u1ee9a tr\u1ebb n\u00e0y th\u01b0\u1eddng th\u1ec3 hi\u1ec7n nh\u1eefng ph\u1ea9m ch\u1ea5t th\u00f4ng minh v\u01b0\u1ee3t tr\u1ed9i. Nh\u01b0ng li\u1ec7u \u0111\u00f3 c\u00f3 ph\u1ea3i l\u00e0 do b\u1ea3n th\u00e2n ch\u00fang th\u00f4ng minh h\u01a1n hay do \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u1ed1t h\u01a1n? C\u00e1c b\u1eadc cha m\u1eb9 c\u1ea7n c\u00e2n nh\u1eafc k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng khi l\u00ean k\u1ebf ho\u1ea1ch cho con em m\u00ecnh, \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o r\u1eb1ng m\u1ecdi ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec1u mang l\u1ea1i l\u1ee3i \u00edch t\u1ed1t nh\u1ea5t m\u00e0 kh\u00f4ng g\u00e2y \u00e1p l\u1ef1c ho\u1eb7c \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng ti\u00eau c\u1ef1c \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u1ef1 nhi\u00ean c\u1ee7a tr\u1ebb.<\/p>\n<p dir=\"auto\">\u2014<\/p>\n<h5 dir=\"auto\">M\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb Harvard \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng tr\u1ebb em sinh v\u00e0o c\u00e1c th\u00e1ng 3, 4 v\u00e0 5 c\u00f3 xu h\u01b0\u1edbng \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn \u0111\u01b0a \u0111i ch\u01a1i nhi\u1ec1u h\u01a1n.<\/h5>\n<p dir=\"auto\">\u0110i\u1ec1u n\u00e0y nghe c\u00f3 v\u1ebb l\u00fd t\u01b0\u1edfng, nh\u01b0ng c\u0169ng khi\u1ebfn kh\u00f4ng \u00edt b\u1eadc ph\u1ee5 huynh lo l\u1eafng. C\u00e1c gi\u00e1c quan c\u1ee7a tr\u1ebb s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c k\u00edch th\u00edch v\u00e0 tr\u1ea3i nghi\u1ec7m r\u1ea5t nhi\u1ec1u, \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u01b0\u1ee3t b\u1eadc v\u1ec1 tr\u00ed tu\u1ec7 v\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng s\u00e1ng t\u1ea1o. Tuy nhi\u00ean, li\u1ec7u vi\u1ec7c ti\u1ebfp x\u00fac qu\u00e1 s\u1edbm v\u1edbi qu\u00e1 nhi\u1ec1u th\u00f4ng tin v\u00e0 k\u00edch th\u00edch t\u1eeb m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng b\u00ean ngo\u00e0i c\u00f3 ph\u1ea3i l\u00fac n\u00e0o c\u0169ng t\u1ed1t?<\/p>\n<p dir=\"auto\">Ch\u00fang ta c\u1ea7n c\u00e2n nh\u1eafc gi\u1eefa vi\u1ec7c cho tr\u1ebb t\u1ef1 do kh\u00e1m ph\u00e1 th\u1ebf gi\u1edbi xung quanh v\u00e0 vi\u1ec7c b\u1ea3o v\u1ec7 ch\u00fang kh\u1ecfi nh\u1eefng t\u00e1c \u0111\u1ed9ng ti\u00eau c\u1ef1c kh\u00f4ng mong mu\u1ed1n. Vi\u1ec7c \u0111\u01b0a tr\u1ebb \u0111i ch\u01a1i th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean ch\u1eafc ch\u1eafn gi\u00fap ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u00e1c ph\u1ea9m ch\u1ea5t th\u00f4ng minh, nh\u01b0ng li\u1ec7u ch\u00fang ta c\u00f3 \u0111ang v\u00f4 t\u00ecnh \u0111\u1eb7t l\u00ean vai con tr\u1ebb nh\u1eefng \u00e1p l\u1ef1c v\u00f4 h\u00ecnh? \u0110\u00e2y l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 m\u1ed7i b\u1eadc ph\u1ee5 huynh c\u1ea7n suy ng\u1eabm k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n to\u00e0n di\u1ec7n v\u00e0 l\u00e0nh m\u1ea1nh cho con em m\u00ecnh.<\/p>\n<p dir=\"auto\">\u2014<\/p>\n<h5 dir=\"auto\">M\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u g\u1ea7n \u0111\u00e2y t\u1eeb Harvard \u0111\u00e3 d\u1ea5y l\u00ean nh\u1eefng lo ng\u1ea1i v\u1ec1 s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a tr\u1ebb em sinh v\u00e0o th\u00e1ng 3, th\u00e1ng 4 v\u00e0 th\u00e1ng 5.<\/h5>\n<p dir=\"auto\">Theo nghi\u00ean c\u1ee9u n\u00e0y, tr\u1ebb em sinh trong nh\u1eefng th\u00e1ng n\u00e0y c\u00f3 nhi\u1ec1u kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn \u0111\u01b0a \u0111i ch\u01a1i h\u01a1n, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y t\u01b0\u1edfng ch\u1eebng nh\u01b0 l\u00e0 m\u1ed9t l\u1ee3i th\u1ebf nh\u01b0ng l\u1ea1i mang theo nhi\u1ec1u lo l\u1eafng.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng b\u00ean ngo\u00e0i c\u00f3 th\u1ec3 k\u00edch th\u00edch c\u00e1c gi\u00e1c quan v\u00e0 mang l\u1ea1i cho tr\u1ebb nhi\u1ec1u tr\u1ea3i nghi\u1ec7m phong ph\u00fa. Tuy nhi\u00ean, \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng lo ng\u1ea1i l\u00e0 li\u1ec7u nh\u1eefng tr\u1ea3i nghi\u1ec7m n\u00e0y c\u00f3 th\u1ef1c s\u1ef1 gi\u00fap tr\u1ebb ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ed9t c\u00e1ch to\u00e0n di\u1ec7n hay kh\u00f4ng. Trong khi nh\u1eefng ph\u1ea9m ch\u1ea5t th\u00f4ng minh c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed9c l\u1ed9 s\u1edbm h\u01a1n \u1edf c\u00e1c b\u00e9, c\u00e1c chuy\u00ean gia c\u1ea3nh b\u00e1o r\u1eb1ng vi\u1ec7c qu\u00e1 ph\u1ee5 thu\u1ed9c v\u00e0o m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng b\u00ean ngo\u00e0i \u0111\u1ec3 k\u00edch th\u00edch tr\u00ed tu\u1ec7 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m gi\u1ea3m kh\u1ea3 n\u0103ng t\u1ef1 l\u1eadp v\u00e0 s\u00e1ng t\u1ea1o c\u1ee7a tr\u1ebb.<\/p>\n<p dir=\"auto\">Nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb Harvard c\u0169ng \u0111\u1eb7t ra c\u00e2u h\u1ecfi v\u1ec1 vi\u1ec7c li\u1ec7u ph\u1ee5 huynh c\u00f3 \u0111ang v\u00f4 t\u00ecnh t\u1ea1o ra \u00e1p l\u1ef1c qu\u00e1 l\u1edbn cho con c\u00e1i m\u00ecnh khi c\u1ed1 g\u1eafng t\u1ed1i \u01b0u h\u00f3a m\u1ecdi c\u01a1 h\u1ed9i h\u1ecdc h\u1ecfi t\u1eeb m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng xung quanh. \u0110i\u1ec1u quan tr\u1ecdng l\u00e0 c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00e2n nh\u1eafc gi\u1eefa vi\u1ec7c khuy\u1ebfn kh\u00edch kh\u00e1m ph\u00e1 v\u00e0 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o r\u1eb1ng tr\u1ebb v\u1eabn gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 c\u00e2n b\u1eb1ng trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng h\u00e0ng ng\u00e0y.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nh\u1eefng ph\u00e1t hi\u1ec7n t\u1eeb nghi\u00ean c\u1ee9u Harvard ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd c\u00f2n ti\u1ebfp t\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea3o lu\u1eadn v\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u s\u00e2u h\u01a1n, nh\u01b0ng hi\u1ec7n t\u1ea1i n\u00f3 \u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t ra nhi\u1ec1u c\u00e2u h\u1ecfi \u0111\u00e1ng suy ng\u1eabm v\u1ec1 c\u00e1ch m\u00e0 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng xung quanh ngay t\u1eeb khi m\u1edbi l\u1ecdt l\u00f2ng c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ecbnh h\u00ecnh cu\u1ed9c s\u1ed1ng t\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a m\u1ed9t \u0111\u1ee9a tr\u1ebb. Nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb Ti\u1ebfn s\u0129 Otto t\u1ea1i Vi\u1ec7n H\u00e0n l\u00e2m Khoa h\u1ecdc New York \u0111\u00e3 l\u00e0m d\u1ea5y l\u00ean nhi\u1ec1u lo ng\u1ea1i trong c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng khoa h\u1ecdc v\u00e0 ph\u1ee5 huynh. Theo kh\u1ea3o s\u00e1t tr\u00ean h\u01a1n 1 tri\u1ec7u tr\u1ebb s\u01a1 sinh, k\u1ebft qu\u1ea3 cho th\u1ea5y nh\u1eefng em b\u00e9 sinh t\u1eeb th\u00e1ng 3 \u0111\u1ebfn th\u00e1ng 5 c\u00f3 xu h\u01b0\u1edbng ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u1ed1t h\u01a1n v\u1ec1 chi\u1ec1u cao, c\u00e2n n\u1eb7ng v\u00e0 c\u1ea3 tr\u00ed th\u00f4ng minh. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y khi\u1ebfn nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1eb7t c\u00e2u h\u1ecfi v\u1ec1 nguy\u00ean nh\u00e2n s\u00e2u xa \u0111\u1eb1ng sau hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y. M\u1eb7c d\u00f9 nghi\u00ean c\u1ee9u mang l\u1ea1i nh\u1eefng th\u00f4ng tin th\u00fa v\u1ecb, nh\u01b0ng c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u1ee7 nh\u1eadn s\u1ef1 b\u0103n kho\u0103n v\u1ec1 t\u00ednh ch\u00ednh x\u00e1c v\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng \u00e1p d\u1ee5ng r\u1ed9ng r\u00e3i c\u1ee7a n\u00f3. M\u1ed9t s\u1ed1 chuy\u00ean gia \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f2n nhi\u1ec1u y\u1ebfu t\u1ed1 kh\u00e1c ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c xem x\u00e9t k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng trong nghi\u00ean c\u1ee9u n\u00e0y. H\u01a1n n\u1eefa, s\u1ef1 xu\u1ea5t hi\u1ec7n c\u1ee7a c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u nh\u01b0 v\u1eady, bao g\u1ed3m c\u1ea3 Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard n\u1ed5i ti\u1ebfng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, th\u01b0\u1eddng g\u00e2y ra \u00e1p l\u1ef1c kh\u00f4ng nh\u1ecf cho c\u00e1c b\u1eadc ph\u1ee5 huynh khi h\u1ecd c\u1ea3m th\u1ea5y c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh k\u1ebf ho\u1ea1ch gia \u0111\u00ecnh d\u1ef1a tr\u00ean th\u1eddi \u0111i\u1ec3m sinh con \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o con c\u00e1i h\u1ecd c\u00f3 kh\u1edfi \u0111\u1ea7u t\u1ed1t nh\u1ea5t. Li\u1ec7u r\u1eb1ng ch\u00fang ta \u0111ang qu\u00e1 ch\u00fa tr\u1ecdng v\u00e0o nh\u1eefng con s\u1ed1 th\u1ed1ng k\u00ea m\u00e0 qu\u00ean \u0111i y\u1ebfu t\u1ed1 nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng v\u00e0 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u0169ng \u0111\u00f3ng vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng kh\u00f4ng k\u00e9m? \u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t c\u00e2u h\u1ecfi \u0111\u00e1ng suy ng\u1eabm khi \u0111\u1ed1i di\u1ec7n v\u1edbi nh\u1eefng nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u1ea7y tranh c\u00e3i nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0y. M\u00f9a xu\u00e2n th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m l\u00fd t\u01b0\u1edfng cho s\u1ef1 kh\u1edfi \u0111\u1ea7u m\u1edbi, khi c\u1ecf xanh m\u01a1n m\u1edfn v\u00e0 chim ch\u00f3c r\u00edu r\u00edt b\u00e1o hi\u1ec7u m\u1ed9t chu k\u1ef3 s\u1ed1ng \u0111\u1ed9ng. Tuy nhi\u00ean, c\u00f3 m\u1ed9t n\u1ed7i lo ng\u1ea1i \u00e2m th\u1ea7m \u0111ang len l\u1ecfi trong t\u00e2m tr\u00ed nhi\u1ec1u b\u1eadc ph\u1ee5 huynh: li\u1ec7u vi\u1ec7c \u0111\u01b0a tr\u1ebb em ra ngo\u00e0i ch\u01a1i v\u00e0o m\u00f9a n\u00e0y c\u00f3 th\u1ef1c s\u1ef1 an to\u00e0n? Theo m\u1ed9t s\u1ed1 nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb Harvard, m\u1eb7c d\u00f9 m\u00f9a xu\u00e2n mang l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ee3i \u00edch v\u1ec1 s\u1ee9c kh\u1ecfe th\u1ec3 ch\u1ea5t nh\u1edd \u00e1nh n\u1eafng v\u00e0 kh\u00f4ng kh\u00ed trong l\u00e0nh, nh\u01b0ng c\u0169ng t\u1ed3n t\u1ea1i nh\u1eefng r\u1ee7i ro ti\u1ec1m \u1ea9n. Nh\u1eefng thay \u0111\u1ed5i th\u1ea5t th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a th\u1eddi ti\u1ebft c\u00f3 th\u1ec3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn s\u1ee9c kh\u1ecfe c\u1ee7a tr\u1ebb nh\u1ecf, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 nh\u1eefng b\u00e9 v\u1eeba m\u1edbi ch\u00e0o \u0111\u1eddi. M\u01b0a xu\u00e2n b\u1ea5t ch\u1ee3t hay gi\u00f3 l\u1ea1nh \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda \u0111\u1ed1i v\u1edbi h\u1ec7 mi\u1ec5n d\u1ecbch c\u00f2n non y\u1ebfu c\u1ee7a c\u00e1c b\u00e9. Nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1eeb Harvard \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng vi\u1ec7c ti\u1ebfp x\u00fac qu\u00e1 s\u1edbm v\u1edbi c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng kh\u1eafc nghi\u1ec7t c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 h\u00f4 h\u1ea5p ho\u1eb7c d\u1ecb \u1ee9ng. Trong khi nhi\u1ec1u b\u1eadc cha m\u1eb9 mong mu\u1ed1n con m\u00ecnh l\u1edbn l\u00ean kh\u1ecfe m\u1ea1nh trong t\u1ef1 nhi\u00ean, \u0111i\u1ec1u quan tr\u1ecdng l\u00e0 c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00e2n nh\u1eafc k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng gi\u1eefa l\u1ee3i \u00edch v\u00e0 nguy c\u01a1. Vi\u1ec7c theo d\u00f5i s\u00e1t sao \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n th\u1eddi ti\u1ebft v\u00e0 chu\u1ea9n b\u1ecb \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 trang ph\u1ee5c b\u1ea3o v\u1ec7 cho tr\u1ebb nh\u1ecf khi ra ngo\u00e0i ch\u01a1i s\u1ebd gi\u00fap gi\u1ea3m thi\u1ec3u nh\u1eefng r\u1ee7i ro kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng c\u00f3. M\u00f9a xu\u00e2n v\u1eabn l\u00e0 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m tuy\u1ec7t v\u1eddi \u0111\u1ec3 kh\u00e1m ph\u00e1 th\u1ebf gi\u1edbi xung quanh, nh\u01b0ng h\u00e3y \u0111\u1ea3m b\u1ea3o r\u1eb1ng ni\u1ec1m vui \u0111\u00f3 \u0111i k\u00e8m v\u1edbi s\u1ef1 an to\u00e0n t\u1ed1i \u0111a cho con em ch\u00fang ta. \u2014 M\u00f9a xu\u00e2n lu\u00f4n l\u00e0 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m tuy\u1ec7t v\u1eddi trong n\u0103m khi c\u1ecf xanh m\u01a1n m\u1edfn v\u00e0 ti\u1ebfng chim h\u00f3t vang tr\u1eddi, b\u00e1o hi\u1ec7u s\u1ef1 h\u1ed3i sinh c\u1ee7a tr\u00e1i \u0111\u1ea5t. Tuy nhi\u00ean, m\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u g\u1ea7n \u0111\u00e2y t\u1eeb Harvard \u0111\u00e3 khi\u1ebfn nhi\u1ec1u b\u1eadc cha m\u1eb9 lo l\u1eafng v\u1ec1 nh\u1eefng t\u00e1c \u0111\u1ed9ng ti\u1ec1m \u1ea9n \u0111\u1ed1i v\u1edbi tr\u1ebb em sinh ra v\u00e0o m\u00f9a n\u00e0y. Theo nghi\u00ean c\u1ee9u, m\u1eb7c d\u00f9 tr\u1ebb em c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a ra ngo\u00e0i ch\u01a1i khi m\u1edbi m\u1ed9t th\u00e1ng tu\u1ed5i v\u00e0 l\u1edbn l\u00ean trong gi\u00f3, n\u1eafng v\u00e0 m\u01b0a, nh\u01b0ng li\u1ec7u \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ef1c s\u1ef1 mang l\u1ea1i l\u1ee3i \u00edch cho s\u1ee9c kh\u1ecfe l\u00e2u d\u00e0i c\u1ee7a ch\u00fang hay kh\u00f4ng? Nghi\u00ean c\u1ee9u Harvard \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng vi\u1ec7c ti\u1ebfp x\u00fac qu\u00e1 s\u1edbm v\u1edbi c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn nh\u1eefng nguy c\u01a1 s\u1ee9c kh\u1ecfe kh\u00f4ng mong mu\u1ed1n. Trong khi nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi tin r\u1eb1ng tr\u1ebb em l\u1edbn l\u00ean trong thi\u00ean nhi\u00ean s\u1ebd ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u1ec3 l\u1ef1c v\u01b0\u1ee3t tr\u1ed9i ngay t\u1eeb v\u1ea1ch xu\u1ea5t ph\u00e1t, th\u00ec c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc l\u1ea1i c\u1ea3nh b\u00e1o v\u1ec1 kh\u1ea3 n\u0103ng \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng ti\u00eau c\u1ef1c \u0111\u1ebfn h\u1ec7 mi\u1ec5n d\u1ecbch c\u00f2n non n\u1edbt c\u1ee7a tr\u1ebb. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y khi\u1ebfn nhi\u1ec1u ph\u1ee5 huynh ph\u1ea3i suy ngh\u0129 k\u1ef9 h\u01a1n v\u1ec1 c\u00e1ch ch\u0103m s\u00f3c con c\u00e1i v\u00e0o m\u00f9a xu\u00e2n. Li\u1ec7u ch\u00fang ta c\u00f3 \u0111ang v\u00f4 t\u00ecnh \u0111\u1eb7t con m\u00ecnh v\u00e0o t\u00ecnh th\u1ebf nguy hi\u1ec3m m\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ec1 hay bi\u1ebft? Nh\u1eefng c\u00e2u h\u1ecfi n\u00e0y c\u00e0ng l\u00e0m t\u0103ng th\u00eam s\u1ef1 lo l\u1eafng cho c\u00e1c gia \u0111\u00ecnh mong mu\u1ed1n mang l\u1ea1i \u0111i\u1ec1u t\u1ed1t nh\u1ea5t cho con c\u00e1i m\u00ecnh. Khi n\u00f3i \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a tr\u1ebb nh\u1ecf, kh\u00f4ng th\u1ec3 kh\u00f4ng lo l\u1eafng v\u1ec1 nh\u1eefng th\u00f4ng tin m\u00e0 c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra. Theo Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard, khi m\u1ed9t \u0111\u1ee9a tr\u1ebb \u0111\u01b0\u1ee3c sinh ra, c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o th\u1ea7n kinh b\u00ean trong n\u00e3o b\u1ed9 \u0111ang trong t\u00ecnh tr\u1ea1ng h\u1ed7n lo\u1ea1n. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 m\u1ed7i t\u00e1c \u0111\u1ed9ng t\u1eeb th\u1ebf gi\u1edbi b\u00ean ngo\u00e0i nh\u01b0 m\u00f9i h\u01b0\u01a1ng, \u00e2m thanh, hay c\u1ea3m gi\u00e1c \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng s\u00e2u s\u1eafc \u0111\u1ebfn c\u00e1ch m\u00e0 n\u00e3o b\u1ed9 c\u1ee7a tr\u1ebb ph\u00e1t tri\u1ec3n. \u0110i\u1ec1u \u0111\u00e1ng lo ng\u1ea1i h\u01a1n l\u00e0 n\u1ebfu nh\u1eefng k\u00edch th\u00edch n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u1ea3n l\u00fd ho\u1eb7c \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng \u0111\u00fang c\u00e1ch, ch\u00fang c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c h\u00ecnh th\u00e0nh c\u00e1c k\u1ebft n\u1ed1i th\u1ea7n kinh kh\u00f4ng mong mu\u1ed1n. Trong<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"default","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"set","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-15102","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-babies"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v25.3.1 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard: Th\u00e1ng Sinh \u1ea2nh H\u01b0\u1edfng IQ Tr\u1ebb Em - AuCoMeToi<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"V\u1edbi nh\u1eefng hi\u1ec3u bi\u1ebft t\u1eeb Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard v\u00e0 nhi\u1ec1u nghi\u00ean c\u1ee9u kh\u00e1c tr\u00ean to\u00e0n c\u1ea7u, ch\u00fang ta c\u1ea7n ph\u1ea3i quan t\u00e2m h\u01a1n \u0111\u1ebfn m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u1ee7a tr\u1ebb.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/aucometoi.com\/en\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard: Th\u00e1ng Sinh \u1ea2nh H\u01b0\u1edfng IQ Tr\u1ebb Em - AuCoMeToi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"V\u1edbi nh\u1eefng hi\u1ec3u bi\u1ebft t\u1eeb Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard v\u00e0 nhi\u1ec1u nghi\u00ean c\u1ee9u kh\u00e1c tr\u00ean to\u00e0n c\u1ea7u, ch\u00fang ta c\u1ea7n ph\u1ea3i quan t\u00e2m h\u01a1n \u0111\u1ebfn m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u1ee7a tr\u1ebb.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/aucometoi.com\/en\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"AuCoMeToi\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-04-01T07:33:15+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-scaled.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1709\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"2560\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Me Bo\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Me Bo\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"12 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/\"},\"author\":{\"name\":\"Me Bo\",\"@id\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/#\/schema\/person\/fd3a81329a9ae8ec9631be9d7a0360e3\"},\"headline\":\"Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard: Th\u00e1ng Sinh \u1ea2nh H\u01b0\u1edfng IQ Tr\u1ebb Em\",\"datePublished\":\"2025-04-01T07:33:15+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/\"},\"wordCount\":3850,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-683x1024.jpg\",\"articleSection\":[\"\u0111\u01b0\u0341a tre\u0309\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/\",\"url\":\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/\",\"name\":\"Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard: Th\u00e1ng Sinh \u1ea2nh H\u01b0\u1edfng IQ Tr\u1ebb Em - AuCoMeToi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-683x1024.jpg\",\"datePublished\":\"2025-04-01T07:33:15+00:00\",\"description\":\"V\u1edbi nh\u1eefng hi\u1ec3u bi\u1ebft t\u1eeb Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard v\u00e0 nhi\u1ec1u nghi\u00ean c\u1ee9u kh\u00e1c tr\u00ean to\u00e0n c\u1ea7u, ch\u00fang ta c\u1ea7n ph\u1ea3i quan t\u00e2m h\u01a1n \u0111\u1ebfn m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u1ee7a tr\u1ebb.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-683x1024.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-683x1024.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard: Th\u00e1ng Sinh \u1ea2nh H\u01b0\u1edfng IQ Tr\u1ebb Em\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/\",\"name\":\"AuCoMeToi\",\"description\":\"Just another WordPress site\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/#organization\",\"name\":\"AuCoMeToi\",\"url\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/aucometoi-logo.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/aucometoi-logo.png\",\"width\":592,\"height\":150,\"caption\":\"AuCoMeToi\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/#\/schema\/person\/fd3a81329a9ae8ec9631be9d7a0360e3\",\"name\":\"Me Bo\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.aucometoi.com\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/126df8c3b620eb9c8c9bcde33400231ad868439bb5f4f2508eb8fba871e65ffa?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/126df8c3b620eb9c8c9bcde33400231ad868439bb5f4f2508eb8fba871e65ffa?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Me Bo\"},\"url\":\"https:\/\/aucometoi.com\/en\/author\/me-bo\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard: Th\u00e1ng Sinh \u1ea2nh H\u01b0\u1edfng IQ Tr\u1ebb Em - AuCoMeToi","description":"V\u1edbi nh\u1eefng hi\u1ec3u bi\u1ebft t\u1eeb Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard v\u00e0 nhi\u1ec1u nghi\u00ean c\u1ee9u kh\u00e1c tr\u00ean to\u00e0n c\u1ea7u, ch\u00fang ta c\u1ea7n ph\u1ea3i quan t\u00e2m h\u01a1n \u0111\u1ebfn m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u1ee7a tr\u1ebb.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard: Th\u00e1ng Sinh \u1ea2nh H\u01b0\u1edfng IQ Tr\u1ebb Em - AuCoMeToi","og_description":"V\u1edbi nh\u1eefng hi\u1ec3u bi\u1ebft t\u1eeb Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard v\u00e0 nhi\u1ec1u nghi\u00ean c\u1ee9u kh\u00e1c tr\u00ean to\u00e0n c\u1ea7u, ch\u00fang ta c\u1ea7n ph\u1ea3i quan t\u00e2m h\u01a1n \u0111\u1ebfn m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u1ee7a tr\u1ebb.","og_url":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/","og_site_name":"AuCoMeToi","article_published_time":"2025-04-01T07:33:15+00:00","og_image":[{"width":1709,"height":2560,"url":"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-scaled.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Me Bo","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Me Bo","Est. reading time":"12 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/"},"author":{"name":"Me Bo","@id":"https:\/\/www.aucometoi.com\/#\/schema\/person\/fd3a81329a9ae8ec9631be9d7a0360e3"},"headline":"Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard: Th\u00e1ng Sinh \u1ea2nh H\u01b0\u1edfng IQ Tr\u1ebb Em","datePublished":"2025-04-01T07:33:15+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/"},"wordCount":3850,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.aucometoi.com\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-683x1024.jpg","articleSection":["\u0111\u01b0\u0341a tre\u0309"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/","url":"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/","name":"Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard: Th\u00e1ng Sinh \u1ea2nh H\u01b0\u1edfng IQ Tr\u1ebb Em - AuCoMeToi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.aucometoi.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-683x1024.jpg","datePublished":"2025-04-01T07:33:15+00:00","description":"V\u1edbi nh\u1eefng hi\u1ec3u bi\u1ebft t\u1eeb Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard v\u00e0 nhi\u1ec1u nghi\u00ean c\u1ee9u kh\u00e1c tr\u00ean to\u00e0n c\u1ea7u, ch\u00fang ta c\u1ea7n ph\u1ea3i quan t\u00e2m h\u01a1n \u0111\u1ebfn m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u1ee7a tr\u1ebb.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#primaryimage","url":"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-683x1024.jpg","contentUrl":"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/pexels-julia-m-cameron-4145037-6-683x1024.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/aucometoi.com\/nghien-cuu-harvard-thang-sinh-anh-huong-iq-tre-em\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.aucometoi.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Nghi\u00ean C\u1ee9u Harvard: Th\u00e1ng Sinh \u1ea2nh H\u01b0\u1edfng IQ Tr\u1ebb Em"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.aucometoi.com\/#website","url":"https:\/\/www.aucometoi.com\/","name":"AuCoMeToi","description":"Just another WordPress site","publisher":{"@id":"https:\/\/www.aucometoi.com\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.aucometoi.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.aucometoi.com\/#organization","name":"AuCoMeToi","url":"https:\/\/www.aucometoi.com\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.aucometoi.com\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/aucometoi-logo.png","contentUrl":"https:\/\/aucometoi.com\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/aucometoi-logo.png","width":592,"height":150,"caption":"AuCoMeToi"},"image":{"@id":"https:\/\/www.aucometoi.com\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.aucometoi.com\/#\/schema\/person\/fd3a81329a9ae8ec9631be9d7a0360e3","name":"Me Bo","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.aucometoi.com\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/126df8c3b620eb9c8c9bcde33400231ad868439bb5f4f2508eb8fba871e65ffa?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/126df8c3b620eb9c8c9bcde33400231ad868439bb5f4f2508eb8fba871e65ffa?s=96&d=mm&r=g","caption":"Me Bo"},"url":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/author\/me-bo\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15102","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15102"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15102\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15104,"href":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15102\/revisions\/15104"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15102"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15102"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/aucometoi.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15102"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}